Hüseyin Ayhan Türkiye Haber Gündem

Terörsüz Türkiye sürecine paralel olarak Terörsüz Bölge sürecinde de önemli adımlar atılması, Irak’ın kuzeyindeki gelişmeler ile Suriye’nin kuzeyinde SDG’nin merkezi yönetime entegrasyonunda ilerleme sağlanması, İsrail’deki Netanyahu yönetimini rahatsız etti. Bünyesinde gelişmeleri saha içinden takip eden Ömer Özkızılcık gibi uzmanların da yer aldığı Ümran (Omran) Stratejik Araştırmalar Merkezi tarafından hazırlanan Suriye Üç Aylık Değerlendirme Raporunda, şu tespitlere yer verildi:

Nisan - Haziran 2026 dönemi, Suriye sahasında bir önceki çeyrekte temelleri atılan entegrasyon adımlarının pratik şekilde sahaya yansıdığı, devletin silahlı otorite tekelini yeniden tesis etme noktasında kritik adımların atıldığı ve iç toplumsal dinamikler ile dış tehditlerin eş zamanlı olarak yönetilmeye çalışıldığı bir süreç olmuştur. Bu süreçte özellikle Fırat’ın doğusundaki SDG kurumsal ve askerî yapısının adım adım merkezi otoriteye entegre edilmesi, Suriye’nin egemenlik ve toprak bütünlüğü adına en somut başarı olarak öne çıkmaktadır. Binlerce silahlı unsurun ve asayiş personelinin Suriye ordusu ile İç Güvenlik Güçleri’ne entegre edilmesi, cezaevi ve adliye gibi sembolik egemenlik alanlarının Şam’a devredilmesi ve bölgenin parlamento seçimleri kanalıyla siyasi sisteme dahil edilmesi, merkezi yönetimin kontrolü ülke geneline yaydığını göstermektedir.

Entegrasyon sürecinde Suriye hükümetinin eski SDG mensuplarını orduya alması, maaşlarını ödemesi gibi önemli gelişmeler olmuştur. Bu bağlamda en çok dikkat çeken olgu entegrasyon sürecinin bağımsız SDG askerî yapısının korunarak değil, merkezi otoritenin adım adım kontrolü ele aldığı bir çerçevede ilerlemesidir. Söz konusu üç aylık dönemde yaşanan provokasyonların göreceli olarak düşük seviyede kalması, sürecin ilerleyişi açısından ümit vaat etmektedir. İlaveten, Fırat’ın doğusunda Suriye meclis seçimlerinin düzenlenmesi ve üçü Suriye Kürt Ulusal Konseyi (ENKS) ve biri bağımsız olmak üzere dört Kürt milletvekilinin seçilmiş olması Suriye’nin demografik ve demokratik temsiliyeti noktasında önemli bir gelişme olmuştur. 

Endişeleri hafifletti 

SDG’nin Suriye ordusu ve İç Güvenlik Güçleri’ne entegre edilmesi bağlamında elde edilen ilerleme, Türkiye açısından olumlu bir gelişmedir ve Türkiye’nin ulusal güvenliğe dair Suriye’den gelecek tehditlere dair endişelerini hafifletmiştir. Diğer yandan Türkiye’nin yürüttüğü ‘Terörsüz Türkiye’ süreci, PKK’nın silah bırakma ve kendisini feshetme aşamaları Suriye’deki entegrasyonla ilintilidir. Suriye’deki entegrasyon sürecinde yaşanacak olumsuzluklar Terörsüz Türkiye sürecini de olumlu veya olumsuz etkileyecektir. Son dönemdeki gidişat ele alındığında entregrason süreci Türkiye’deki süreci de kolaylaştırıcı bir unsur olarak değerlendirilebilir. 

Raporda, İsrail’in Dürzi bölgesindeki faaliyetlerinin anlatıldığı bölümde ise “İsrail destekli Hikmet el-Haceri’nin Süveyda’da kontrolü ele geçirmesinden sonraki dokuz aylık dönemde güney Suriye’den Ürdün’e uyuşturucu kaçakçılığının yüzde 320 arttığı bildirildi.

Dürzi iç gerilimlerinin ardından, İsrail yanlısı Haceri liderliğindeki Beşan Yönetim Kurulu, Ulusal Muhafızlara ait güvenlik ofisinin tamamen feshedildiğini açıkladı. İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant, İsrail’in Lübnan, Suriye ve Gazze’de belirlediği güvenlik bölgelerinden çekilmeyeceğini kamuoyu önünde açıkladı” tespitleri dikkati çekti.