Hüseyin Ayhan Türkiye Haber Gündem

ABD ile İran arasındaki siyasi ve askeri krizde tarafların yeniden çatışmaya girip girmeyeceğine ilişkin endişeler artmaya devam ediyor. 

ABD Başkanı Donald Trump, ABD merkezli haber sitesi Axios'a verdiği özel röportajda İran ile yürütülen müzakere sürecine ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Trump, "İran için zaman daralıyor" ifadesini yineleyerek, İran'ın Washington'a daha iyi bir teklif sunmaması durumunda "çok daha sert bir şekilde vurulacağını" söyledi. Trump, "Bir anlaşma yapmak istiyoruz. Onlar bizim istediğimiz noktada değil. Oraya gelmek zorundalar, aksi takdirde ağır şekilde vurulacaklar ve bunu istemiyorlar" ifadelerini kullandı.

"ASKERİ SEÇENEKLER YENİDEN MASADA" 

Axios ayrıca, iki ABD'li yetkiliye dayandırdığı haberinde İran'ın nükleer programa ilişkin Trump'ın taleplerinin önemli bir kısmını reddetmesi ve ciddi tavizler vermemesi nedeniyle savaş ihtimalinin yeniden gündeme geldiğini bildirdi. Yetkililer, Trump'ın İran ile anlaşma yapmak için uzlaşı arayışını sürdürmek istediğini ancak mevcut gelişmeler nedeniyle askeri seçeneklerin yeniden masaya getirildiğini ifade etti. Bu çerçevede Trump'ın salı günü Beyaz Saray'daki Durum Odası'nda üst düzey ulusal güvenlik ekibiyle bir araya gelerek, muhtemel askeri seçenekleri değerlendirmesinin beklendiği iddia edildi.

TRUMP, NETANYAHU İLE GÖRÜŞTÜ 

Kaynaklar ayrıca, Trump'ın İran'a ilişkin durumu değerlendirmek üzere geçtiğimiz saatlerde İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile telefon görüşmesi yaptığını kaydetti. ABD başkanının dün Virginia eyaletindeki golf etkinliği sırasında da ulusal güvenlik ekibiyle kapalı kapılar ardında bir araya geldiği ve burada İran'a ilişkin başlıkların görüşüldüğü iddia edildi. Söz konusu görüşmeye ABD Başkan Yardımcısı James David Vance, Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff, Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve CIA Başkanı John Ratcliffe'in katıldığı kaydedildi.

İRAN'IN ÇOK HIZLI HAREKET ETMESİ GEREKİYOR, YOKSA ONLARDAN GERİYE HİÇBİR ŞEY KALMAYACAK 

Öte yandan Trump, kısa bir süre önce sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "İran için zaman daralıyor ve çok hızlı hareket etmeleri gerekiyor, yoksa onlardan geriye hiçbir şey kalmayacak. Zaman çok önemli" ifadelerini kullandı. 

"FIRTINA ÖNCESİ SESSİZLİK" PAYLAŞIMI

Dün İran savaş gemilerinin fırtınalı bir denizde seyrettiğini gösteren yapay zeka üretimi bir fotoğraf paylaşan Trump, "Bu, fırtına öncesi sessizlikti" notunu düşmüştü.

ABD’DEN MÜZAKERELER İÇİN İRAN’A 5 ŞART

Öte yandan İran basınında yer alan haberlerde, ABD’nin sunduğu şartların İran’a herhangi bir tazminat ödemeyeceği, İran’ın bloke edilen varlıklarının serbest bırakmayacağı, İran’da yalnızca bir nükleer tesisin faaliyette kalacağı, 400 kilogram zenginleştirilmiş uranyumun İran’dan çıkarılarak ABD’ye teslim edileceği ve tüm cephelerde savaşın sona ermesinin ise müzakere edileceği olduğu ifade edildi.

Haberlerde, söz konusu şartların kabul edilmesi halinde dahi ABD ve İsrail’in saldırı tehditlerinin devam edeceği öne sürülürken, uzmanların ABD’nin önerdiği planı "savaş sırasında ulaşamadığı hedeflere müzakere yoluyla ulaşma girişimi" olarak değerlendirdiği aktarıldı.

İRAN’IN DA 5 ŞARTI VAR

İran basını ayrıca, ABD’nin öne sürdüğü şartların yanı sıra İran’ın müzakere için belirlediği ön şartları yayımladı. Haberlerde, İran’ın herhangi bir müzakerenin başlamasını 5 güven artırıcı ön şartın yerine getirilmesine bağladığı belirtildi. Buna göre İran yönetiminin, özellikle Lübnan başta olmak üzere tüm cephelerde savaşın sona ermesini, İran karşıtı yaptırımların kaldırılmasını, bloke edilen İran varlıklarının serbest bırakılmasını, savaş nedeniyle oluşan zararların tazmin edilmesini ve İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki egemenlik hakkının kabul edilmesini istediği kaydedildi.