Hüseyin Ayhan Türkiye Haber Gündem

Dünyada yılda ortalama 760 bin insanın ölümüne neden olan sivrisinekler, kuzey yarımkürede yaz yaklaşırken yine korku saçıyor. AFP’ye konuşan uzmanlar, insanları sadece dişi sivrisineklerin ısırdığını belirtirken, “Bu dişi sivrisineklerin özellikle bazı insanları seçmesinin en önemli nedeni, vücudumuzun yaydığı kendimize özgü kokular ve karbondioksit. Sivrisinekler 10 metre öteden kokumuzu algılamaya başlar. Bu böceklerin sevdiği vücut kokularımızın nefesimizden çıkan karbondioksitle birleşmesi onları cezbeder. Sivrisinekler insanlara yaklaştıkça vücut sıcaklığı ve nem oranı bazı insanları daha çekici hale getirir” dedi

‘Uzaktan algılıyor’

Fransa’daki Kalkınma Araştırma Enstitüsü’nden Frederic Simard, “Dişi sivrisinekler, koku, karbondioksit, sıcaklık, nem gibi sinyalleri hassas reseptörleriyle (duyu hücreleri) algılar ve hedeflerini buna göre seçerler” diye konuştu. İsveçli bilim insanı Rickard Ignell de “Sivrisinekler nefesimizden çıkan karbondioksite çekilir. Bu onlarca metre uzaktayken bile gelip bizi ısırmasını tetikleyen ilk sinyaldir” dedi. Öte yandan bir çalışmada, sivrisineklerin en çok ciltleri fazla yağ (sebum) üreten kadınları ısırdıkları belirlendi.

Nasıl korunalım?

Uzmanlar yazın riskli yerlerde bol ve tenimizi örten giysiler giymeyi, cibinlik ve sivrisinek kovucu kullanmayı, hafif yemekler yemeyi ve alkolü ölçülü tüketmeyi öneriyor. Ölüm saçan sivrisineklere karşı ilaçlamayla mücadele edilirken bilim dünyası da genetik çalışmalarını sürdürüyor.

‘Kan grubu önemli değil’

Sivrisineklerin bizi ısırmak için kan grubumuza göre seçim yaptığı iddialarının doğru olmadığını belirten Fransız uzman Simard, “Sivrisineklerin bazı kan gruplarını tercih ettiği fikrinin bilimsel bir temeli bulunmuyor. Sivrisineklerin tercihinin kan gruplarıyla, cilt, saç ve göz rengiyle ilgisi yok” dedi. Araştırmalara göre, bira içmek de vücut ısısını yükseltip, nefesle verilen karbondioksit miktarını artırdığı ve cilt kokusunu değiştirdiği için sivrisinekleri çekiyor. Sıtmaya neden olan anopheles sivrisineği, bira içenleri seviyor.

Hangi hastalıklara neden oluyorlar?

■ Sivrisinekler, sıtma, dang humması, sarı humma, chikungunya ve Zika dahil olmak üzere tüm bulaşıcı hastalıkların yüzde 17’sinden sorumlu.

■ 3 bin 500 sivrisinek türünden sadece 100’ünün dişileri insanları ısırıyor. Dişiler, yumurta üretmek için ihtiyaç duydukları proteini elde etmek için insanları ve hayvanları hedef alıyorlar.

■ Küresel ısınma, özellikle chikungunya virüsünün taşıyıcısı olan kaplan sivrisineğinin yeni bölgelere yayılmasına neden oluyor.